Bu gün üniversitenin kariyer koordinatörlüğünden bir mesaj aldım. Genelde çoğunu okumadan silerim. Bu yazı dikkatimi çekti. Okumuş gençlere Amerika’daki green card benzeri AB nin blue card vermesi. Tabiyki belirli şatrları var buyrun inceleyin.

Amerikan “Green card” modelinden esinlenerek yaratilan “Blue card” ile, Ucuncu Dunya ulkelerinin egitimli elit tabakasinin Avrupa ulkelerinde kolay is bulmasi planlaniyor. Avrupa Birligi, bir yandan fakir ve kalkinmakta olan ulkelerden gelen kacak gocmenleri durdurmanin yollarini ararken, bir yandan da ayni ulkelerin egitimli azinligini cekmek icin formul ariyor.

Eylul ayinin son haftasinda Bruksel’de toplanan AB ulkeleri calisma ve gocmen bakanlari, Amerikan “Green card” modelinden esinlenen bir “Blue card” (Mavi kart) projesini benimsediler. Hedef, basta Cin ve Hindistan, kalkinmakta olan ulkelerle fakir ulkelerin “diplomali elitini” Avrupa’ya cekmek. Fransiz bakan Brice Hortefeux, kasim ayinda nihai seklini alacak olan projeyle soz konusu yuksek diplomalilara “Bir acilim isareti verildigini” soyledi.

Rekabet gucu endisesi

Nufus artisi yavaslayan, hatta yer yer duran Avrupa Birligi, ozellikle (sinirlari yabanci yeteneklere acik bilinen) ABD ve Kanada ile mukayese edildiginde zaten dusuk olan rekabet gucunu daha da kaybetmekten korkuyor ve ucuncu dunya ulkelerinin “diplomali elitini” kendine cekmeye calisiyor. 11 Eylul sonrasi Washington yonetiminin kalifiye calisanlar da dahil yabancilara, ozellikle de Muslumanlar’a getirdigi sinirlamalarin, ABD’nin ucuncu dunya ogrencileri, arastirmacilari ve akademisyenleri icin cazibesini azaltmasi da (Bakiniz Nuran Cakmakci’nin yazisi) AB icin bir firsat yaratiyor.

Mavi Kart hamilleri, butun AB ulkelerinde serbest dolasim hakkina sahip olacak, bir is bulup yerlestiginde, beklemeksizin ve herkese uygulanan gocmenlik testlerine tabi olmaksizin, ailesini de yanina alabilecek. Esine de calisma izni taninacak. Prensip olarak Mavi Kart sahipleri, calistiklari ulke vatandaslariyla ayni sosyal haklardan faydalanacaklar.

Ancak, Mavi Kart sahibi olmak, Avrupa Pasaportu almak anlamina gelmiyor. 27 AB ulkesinin her biri, kendi ic is piyasasi ve istihdam politikasina gore, Mavi Kart verme veya vermeme hakkini haiz olacak. Mesela Fransa ve Hollanda, bu alanda yeterli isgucune sahip olmadigi icin doktorlara ve hemsirelere Mavi Kart verirken, Belcika’nin muhendis ve bilgisayar uzmanlarini tercih etmesi bekleniyor. Soz konusu gocmen-calisanlarin ucretinin, calistiklari ulkenin ortalama ucretinin en az 1,5 kati olmasi ongoruluyor.

Sinirlamalar da var

Suresiz bir is sozlesmesine sahip olsa da, Mavi Kart hamilinin, kartini 4 yilda bir yenilemesi gerekiyor. Isten cikarilmasi durumunda, herhangi bir ulkede yeni bir is bulmak icin 3 ay sure taniniyor. Aksi takdirde Mavi Kart’i iptal ediliyor. AB, soz konusu calisanlara bir onemli kisitlama daha getiriyor: Ikinci bir ulke kabul etse dahi, Mavi Kart sahibinin ulke degistirmek icin, bir AB uyesi ulkede en az 18 ay calismasi gerekiyor.

Mavi Kart konusunda en “tedbirli” yaklasim yine Almanya’dan geliyor. Le Figaro’nun haberine gore, Alman Icisleri Bakani Wolfgang Schauble, Mavi Kart hakkinda “kamuoyunun beklentilerinin abartili” oldugu ve kartin “ulusal is pazarlarina girmeyi garanti etmedigi” gorusunde. Her ulke, Mavi Kart konusunda politikasini kendi ic kosullarina gore ayarliyor. Mesela, ucretlerin tamamen serbest oldugu Isvec, AB’nin bu konuda bir kural koymasindan endise duyuyor. Cek Cumhuriyeti “Iki komsum, Almanya ve Avusturya kapilarini Cek iscilerine sonuna kadar acmadikca, ucuncu dunya ulkelerinden gocmen almam” diyor.

Ozetle, AB ulkeleri bir yandan rekabet gucunu kaybetmemek icin yasamsal ihtiyac duyduklari “iyi egitimli, saglam diplomali” ucuncu dunya elitlerini kendilerine cekmeye calisiyor ve tabii bu yolla fakir ve kalkinmakta olan ulkelere (cok zor sartlarda ve kisitli sayida yetistirdikleri kalifiye insanlarini “calarak”) agir bir darbe daha indirmeye hazirlaniyor, bir yandan da ic politika hassasiyetleri ve korkulari yuzunden Mavi Kart’a kisitlamalar getiriyor.

KAYNAK : HURRIYET IK